Posadowienie domu krok po kroku I dominżyniera
Kto decyduje o rodzaju i sposobie wykonania fundamentów?
Sposób posadowienia budynku (rodzaj fundamentów i sposób ich wykonania) zawsze określa projektant w dokumentacji projektowej. Dlatego bez uzgodnienia z projektantem oraz – na etapie robót – z kierownikiem budowy nie wolno samodzielnie wprowadzać zmian w tym zakresie. Nawet pozornie niewielka modyfikacja, np. zmiana głębokości posadowienia czy rodzaju fundamentów, może mieć wpływ na bezpieczeństwo konstrukcji, poziom osiadań oraz warunki wilgotnościowe w
budynku. Każda zmiana powinna być poprzedzona analizą i w razie potrzeby wprowadzona jako rozwiązanie projektowe, a następnie odnotowana zgodnie z przepisami.
Na jakiej podstawie projektant dobiera sposób posadowienia budynku?
Przy opracowywaniu projektu indywidualnego, a także podczas adaptacji projektu gotowego, standardowo projektant ocenia warunki gruntowe na podstawie badań geotechnicznych.
Opracowanie zawiera szczegółowy opis właściwości gruntu: jego warstwowanie, rodzaj (np. piaski, gliny, iły), stopień zagęszczenia lub konsystencję, nośność, a także informacje o warunkach wodnych, w tym o poziomie wód gruntowych.
Dzięki temu projektant może dobrać właściwy typ posadowienia i zaplanować zabezpieczenia, np. izolacje przeciwwilgociowe, drenaż lub wymianę gruntu, jeśli okaże się to konieczne.
Usunięcie i zagospodarowanie humusu krok po kroku.
Zanim rozpocznie się zasadnicze roboty ziemne, pierwszym etapem prac na działce jest zdjęcie warstwy urodzajnej gleby, czyli humusu. Humus ma zwykle 20–40 cm grubości i musi zostać usunięty, ponieważ nie stanowi stabilnego podłoża do posadowienia budynku – jest zbyt miękki, zawiera dużo części organicznych i z czasem zmienia objętość. Zdejmuje się go z całej powierzchni przewidzianej pod dom oraz z przylegającego pasa o szerokości około 1,5–2 m. Dodatkowo usuwa się humus z
terenów planowanych pod tarasy, podjazdy i inne elementy utwardzone, aby późniejsze warstwy konstrukcyjne (podsypki, kruszywa, podbudowy) układać już na gruncie o lepszych parametrach.
W praktyce dość łatwo ocenić, jak gruba jest warstwa humusu, ponieważ ma ona wyraźnie ciemniejszą barwę. Humusu nie należy wywozić z działki – to wartościowa ziemia, którą można później wykorzystać do zakładania trawnika, rabat, wyrównywania terenu czy ogólnego zagospodarowania ogrodu. Po zdjęciu koparką najlepiej odłożyć go na uboczu, formując pryzmę.
Co jeszcze przed rozpoczęciem wykopów pod fundamenty?
Dopiero po wykonaniu tych przygotowań można przejść do robót związanych z wykopami pod fundamenty. Zanim jednak koparka zacznie wybierać grunt, konieczne jest geodezyjne wytyczenie obrysu budynku. Geodeta, na podstawie projektu zagospodarowania działki i projektu budowlanego, wyznacza w terenie przebieg ścian fundamentowych. Do wytyczenia stosuje się krawędzie ścian albo
osie konstrukcyjne oraz wskazuje narożniki budynku. Bardzo ważne jest, aby wytyczenie zostało potwierdzone wpisem do dziennika budowy – to formalny etap, który porządkuje proces i ogranicza ryzyko błędów lokalizacyjnych (np. przesunięcia budynku względem granic działki czy nieprawidłowego usytuowania względem przyłączy).
Między wyznaczonymi punktami zakłada się tzw. ławy drutowe (często nazywane też ławami ciesielskimi). Są to proste konstrukcje z palików i desek ustawione poza strefą wykopów, na których zaznacza się przebieg osi lub krawędzi ścian za pomocą gwoździ i graficznie. Takie rozwiązanie pozwala przenieść wymiary z projektu na teren w sposób czytelny i trwały, a przy tym nie przeszkadza podczas wykonywania wykopów, ponieważ ławy drutowe stoją poza miejscem pracy koparki. Wzdłuż naciągniętych linii wykonuje się następnie wykopy – równo, zgodnie z wytyczonym przebiegiem,
zachowując założone szerokości oraz głębokości przewidziane w projekcie. Dzięki temu fundamenty powstają dokładnie tam, gdzie zaplanował je projektant, a dalsze etapy budowy (zbrojenie, betonowanie, murowanie ścian fundamentowych) przebiegają sprawnie i bez kosztownych poprawek.